Article DFT: 'Bereid je voor op de dag van morgen' (DUTCH)

12 August 2017

Auteur: Ilja Post
Fotograaf: Femmy Weijs

Jim Stolze en Diederick Croese: “Kunstmatige intelligentie staat op het punt een revolutie te ontketenen die vergelijkbaar is met de uitvinding van de stoomtrein of boekdrukkunst.”
De onderwerpen die de bij Singularity University aangesloten experts wereldwijd aansnijden, zijn indrukwekkend: big data, genetica, kunstmatige intelligentie, nanotechnologie: er gaan verjaardagen voorbij dat je het er niet over hebt. Desondanks loont het de moeite je toch eens goed over deze topics te laten voorlichten. Want als je de tijd neemt om alles goed op je te laten inwerken, realiseer je je dat de mens een vernuftiger wezen is dan je ooit had durven dromen.

Want wat ooit was voorbehouden aan science fiction, blijkt helemaal geen ‘ver-van-je-bed-show’ te zijn. Of zoals Jim Stolze, medeoprichter SingularityU NL, het zegt: the future is now. CEO Diederick Croese: “Up-to-date kennis van huidige technologieën en hoe deze zich ontwikkelen, helpt je om goede keuzes in je eigen leven te maken. Om bij wijze van spreken morgen geen videotheek te starten, maar iets dat past binnen deze tijdgeest.”

“Dat geldt voor jou, onze kinderen, bedrijven, maar bijvoorbeeld ook voor onze politici. Waarom debatteren over meer asfalt, als nu al bekend is dat zelfrijdende auto’s straks de norm zijn? Waarom geld stoppen in kolencentrales, terwijl iedereen weet dat fossiele brandstoffen eindig zijn en het lonender is om te investeren in wind- of zonne-energie?”

Voor iedereen

Croese benadrukt dat SingularityU NL zich zeker niet alleen tot wetenschappers of hoogopgeleiden richt. “De toekomst gaat ons allemaal aan. We roepen iedereen op mee te denken. Oud, jong, gestudeerd of niet; we moeten allemaal ons plekje vinden in de wereld van morgen of overmorgen.”

Singularity University is in 2008 in de VS opgericht in de wetenschap dat technologie in de nabije toekomst in staat is problemen op te lossen waar de mensheid tekort schiet. Die toekomst is al begonnen. Zo gebruikt de bank JP Morgan sinds kort artificiële intelligentie (AI) om financiële contracten sneller te kunnen verwerken. Het nieuwe programma Contract Intelligence (Coin) kan in enkele seconden een werklast behandelen waaraan voordien juristen en kredietspecialisten jaarlijks ruim 360.000 uur besteedden.

“Soms heerst de angst dat als deze systemen teveel macht krijgen, ze misschien beslissingen gaan nemen in het nadeel van de mens,” zegt Stolze, expert op gebied van AI. “Denk aan de Terminator-films waar Skynet zich tegen zijn scheppers keert, de wereld in as achterlatend. Heel eerlijk: dat is belachelijk. Het is hetzelfde als met kinderen: je leert hen dingen en corrigeert waar nodig. Zo gaat het ook met algoritmes. Wij zijn de baas. We programmeren mee dat hun beslissingen ethisch verantwoord moeten zijn.”

Croese vult aan: “Wat vanuit sociaal of ethisch oogpunt verantwoord is, verschilt alleen per regio. Daarom is het goed dat er nu een vestiging in Nederland is. En dat elders ook soortgelijke denktanks starten – van Chili tot Zuid-Afrika tot Nieuw Zeeland. Zo kan ieder voor zich bepalen hoe je het beste alle nieuwe technologieën kunt inzetten om de levensomstandigheden te verbeteren. Als je dat aan de Amerikanen overlaat, accepteer je de normen en waarden die in hun techniek zijn verweven, vanuit hun opvattingen over een goed leven en een goede maatschappij. Nu ontstaat er juist een wereldwijde maatschappelijke dialoog over hoe wij onze innovaties het beste kunnen aankleden en vormgeven.”

Energie uit urine

Om burgers, bedrijven en de politiek te inspireren over de snelheid waarmee innovaties de wereld veranderen, richtte SingularityU NL een internationale ‘Faculty’ van experts op die de impact van technologieën, zoals robotica, nanotechnologie, genetica, AI, big data en 3D-printen, kunnen duiden in sectoren zoals voedsel, financiën, zorg en de bouw. Met als achterliggend doel om grote problemen, van water- en voedselvoorziening tot de grote aantallen vluchtelingen tot betaalbaarheid van de gezondheidszorg, op te lossen door al deze technologieën met elkaar te verbinden.

Om zoveel mogelijk mensen te bereiken, organiseert SingularityU NL regelmatig rondleidingen aan schoolklassen, zodat kinderen zelf kunnen ervaren hoe 3D-geprint voedsel smaakt of hoe het is om een drone te besturen. Ook zijn er cursussen en tech-bijeenkomsten te volgen in de Innovation Hub in Eindhoven en wordt er regelmatig een challengeuitgeschreven om mensen uit allerlei sectoren te inspireren om mee te denken over één van de elf vastgestelde wereldwijde uitdagingen: armoede, bestuur, duurzaamheid, energie, gezondheid, onderwijs, rampenbestendigheid, ruimtevaart, veiligheid, voedsel en water.

Croese: “De laatste challenge riep op om ideeën te bedenken om de leefomstandigheden van vluchtelingen te verbeteren door gebruik te maken van technologie. De winnaar, student nanotechnologie Danny Wagemans, bedacht een manier om urine in schoon drinkwater en energie om te zetten. Hij mocht afgelopen zomer tien weken lang het Global Solutions Program (GSP) volgen aan Singularity University in Silicon Valley, samen met tachtig gelijkgestemden vanuit de hele wereld.”

“Het loont om dit soort competities zo breed mogelijk in te steken”, vervolgt Croese. “Soms komen de beste ideeën uit onverwachte hoek. Toen ten tijde van de BP-olieramp in de Golf van Mexico een prijsvraag werd uitgeschreven voor oplossingen om de olie op te ruimen, was het een tattooshop die als derde eindigde.”

“Veel mensen zien AI als toekomstmuziek. Maar het zit al in alle aspecten van ons leven. Als je op je mobiel kijkt, met Siri praat of iets op Google zoekt, is dat AI. Als je je TomTom aanzet om van A naar B te komen, bepalen algoritmes wat de kortste route is. Dat we allemaal een supercomputer op zak hebben, is echt nog maar het begin. AI wordt de volgende fase van technologie – en het zal veel elementen van ons leven een stuk gemakkelijker maken.”

Stolze vervolgt: “Om te beginnen maakt dat ons werk een stuk minder saai. Urenlang door spreadsheets scrollen of documenten lezen waarvan je maar een paar procent nodig hebt, hoeft straks niet meer. Dan houd je meer tijd over voor je echte werk. Dat maakt gelukkiger en is beter voor je persoonlijke ontwikkeling.” Hij geeft toe: sommige banen zullen verdwijnen. “Maar bang dat de robots onze banen overnemen, hoef je niet te zijn. Er komen een heleboel andere, creatievere banen voor in de plaats. Deze technologie zal ons bevrijden van het schermstaren, dé ziekte van de 21 eeuw.”

Wie Croese en Stolze hoort praten, bekruipt al gauw het idee dat Nederland zich opmaakt voor een nieuwe, technologische Gouden Eeuw. Niet onterecht, aldus Croese: “Nederland mag trots zijn op het talent dat hier rondloopt. De chipmachines van ASML, de solar powered cars van de Technische Universiteit Eindhoven of hun voetbalrobots die op de WK RoboCup onlangs de derde wereldtitel in de wacht hebben gesleept; ze zijn allemaal wereldleidend. Dat mogen we vaker uitspreken. Het is baanbrekend wat wij als klein landje allemaal verwezenlijken.”

Bron: DFT / Dit artikel is verschenen in de Get Into The Future special.